PRANAYAMA:
Prana; enerjidir. Ayama; yaratım, dağıtım, korunum demektir. Pranayama yaşam enerjisini yaratan, dağıtan ve koruyan nefes bilimidir. Nefes alma, benin dış sınırını oluşturan ögelerle temas etme hareketidir. Varlığın özü nefesle hareket eder ve bedenin en dıştaki cephesi olan derinin iç katmanına dokunur. Ruhun dışsal ya da dışa açılan sürecidir bu. Nefes verme ise dönüş yolculuğudur. Burada içe kıvrılma süreci söz konusudur.
Pranayamada
1-Mekanik ayrıntılar
2-Termal ısı özellikleri
3-Ses temelli
1) Mekanik Ayrıntılar:
Vibhaga (bölgesel, bölünmüş) Nefes alırken üç bölüm kaslar çalışır.
Diyafram (Udafa),
Göğüs kasları (Hridaya),
Omur kasları (Bhuja),
Tam nefes-Mide-göğüs-omur (Sampurna)
2) Isı Özellikleri:
Ağızdaki tükrük bezleri nedeniyle serinlik hissederiz. Bazı pranayama çalışmaları ısıtırken bazıları serinletir. Burada esas fikir farkındalığımız solunumdadır.
3) Ses Temelli:
Aklı nefese konsantre etmek için ses çıkarırız. Bütün sesleri nefes verirken çıkarırsınız. Basitçe nefes verirken ne kadar sürüyor izlersek, a sesini çıkararak nefes verirsek 3 katına çıkar. Bu ses titreşimlerinin çok önemli yararlarından birisidir.
İki çeşit Pranayama vardır.
Vasista Pranayama: Nefes verme ve alma arasında bir uyum varsa
Hatha Pranayama: Nefes alıp tutabildiğimiz kadar tutup veriyoruz. Nefes tutmak için efor sarfetmek prayatna kumbhaka’dır. Nefes tutmak için çaba sarfettiğimizde sinir sistemi üzerinde baskı hissedersiniz. Kendi kendinize hatha pranayama yapmayın. Bu uygulama ancak bir hoca ile yapılmalıdır.
Patanjali pranayamanın sonunda oluşan durumu “tatah ksiyate prakasa avaram, Dharanasu cha yogyata manasah= Bilginin ışığını örten peçe kalkar ve zihin yoğunlaşmaya elverişli bir araç haline gelir” şeklinde açıklar. (Yoga sutralar,2, 52 ve 53)